Przejdź do treści
AI for Everyone

Leksykon

Drugi mózg bloga AI for Everyone

Ten leksykon to drugi mózg (second brain) serwisu AI for Everyone. Zbieram w nim pojęcia, nazwy, osoby i źródła, o których piszę w artykułach. Hasła opieram na artykułach z bloga oraz na faktach ze stron zewnętrznych. Te strony wymieniam przy każdym haśle razem z datą sprawdzenia. Nowe hasło dodaję wtedy, gdy wymaga tego konkretny artykuł, a gotowe hasła rozbudowuję przy kolejnych tekstach.

Na czym polega taki drugi mózg, opisuję w artykule: Notatki, które porządkuje AI. Od metody Tiaga Fortego do wiki prowadzonej przez model

Pojęcia

  • LLM (duży model językowy)

    LLM, czyli duży model językowy, to program, który uczy się na ogromnych zbiorach tekstów, a potem sam pisze odpowiedzi i inne treści.

Osoby

  • Alan Kay

    Alan Kay (ur. 1940) to amerykański informatyk, który obmyślił Dynabook, pierwowzór laptopa i tabletu, i kierował pracami nad językiem Smalltalk.

  • Andrej Karpathy

    Andrej Karpathy to informatyk, jeden z założycieli OpenAI i były dyrektor działu sztucznej inteligencji w Tesli. Opisał, jak model językowy może prowadzić wiki zbudowaną z prywatnych notatek.

  • Doug Engelbart

    Doug Engelbart (1925–2013) to amerykański badacz, który w 1968 roku publicznie pokazał mysz komputerową i hipertekst. Do pracy nad tymi rozwiązaniami zainspirował go esej Vannevara Busha.

  • Paul Otlet

    Paul Otlet (1868–1944) to belgijski bibliograf i prawnik, który od 1895 roku budował z Henrim La Fontaine'em wielką kartotekę faktów.

  • Sönke Ahrens

    Sönke Ahrens to specjalista w dziedzinie nauk społecznych i autor książki „How to Take Smart Notes”, dzięki której metoda Zettelkasten trafiła do szerokiego grona czytelników.

  • Ted Nelson

    Ted Nelson (ur. 1937) ukuł słowa „hipertekst” i „hipermedia” i stworzył projekt Xanadu.

  • Tiago Forte

    Tiago Forte to założyciel Forte Labs i autor książek „Building a Second Brain” oraz „The PARA Method”. To on spopularyzował nazwę „drugi mózg”.

  • Vannevar Bush

    Vannevar Bush (1890–1974) to amerykański inżynier i wynalazca, autor eseju „As We May Think” z 1945 roku, w którym opisał urządzenie o nazwie Memex.

Nazwy

  • Katolicka Szkoła Podstawowa im. św. Jacka w Katowicach

    Katolicka Szkoła Podstawowa im. św. Jacka w Katowicach to szkoła prowadzona przez Stowarzyszenie Rodzin Katolickich Archidiecezji Katowickiej.

  • Memex

    Memex to urządzenie wspierające pamięć, które Vannevar Bush opisał w 1945 roku. Urządzenia nigdy nie zbudowano, ale pomysł Busha, żeby łączyć dokumenty w ścieżki skojarzeń, zapowiadał dzisiejsze odnośniki.

  • Soneta

    Soneta to polska firma z Krakowa, producent systemów ERP klasy biznes i enterprise, czyli programów do zarządzania całą firmą. Podstawą jej oferty jest enova365.

  • Zespół Szkół Stowarzyszenia Rodzin Katolickich w Wodzisławiu Śląskim

    Zespół Szkół Stowarzyszenia Rodzin Katolickich w Wodzisławiu Śląskim obejmuje szkołę podstawową i liceum katolickie. Liceum działa od 1997 roku.

Książki i inne źródła

  • As We May Think

    „As We May Think” to esej Vannevara Busha z lipca 1945 roku, w którym autor opisał urządzenie o nazwie Memex i ścieżki skojarzeń między dokumentami.

  • Building a Second Brain (Zbuduj swój drugi mózg)

    „Building a Second Brain” to książka Tiaga Fortego o budowie osobistego systemu zarządzania wiedzą. Polskie wydanie „Zbuduj swój drugi mózg” ukazało się w 2023 roku.

  • How to Take Smart Notes

    „How to Take Smart Notes” to książka Sönkego Ahrensa, która przybliża metodę Zettelkasten i badania, na których ta metoda się opiera. Autor kieruje ją do osób studiujących, prowadzących badania i piszących literaturę faktu.

  • LLM Wiki

    „LLM Wiki” to krótka notatka Andreja Karpathy'ego z kwietnia 2026 roku. Opisuje wzorzec, w którym model językowy buduje i utrzymuje wiki z plików Markdown.

  • Niklas Luhmann-Archiv

    Niklas Luhmann-Archiv to internetowy portal ze skanami kartoteki Niklasa Luhmanna, ich transkrypcjami oraz nagraniami. Powstaje przy Uniwersytecie w Bielefeld.

  • zettelkasten.de

    zettelkasten.de to serwis o metodzie Zettelkasten, prowadzony przez Christiana Tietzego i Saschę Fasta. Opublikował angielski przekład 18 kartek Niklasa Luhmanna o samej kartotece.